De Feuilleton: Hoe zie jij dat? – Goede voornemens

Jeanette van Dongen-Melman is klinisch psycholoog-psychotherapeut en wetenschapper

Welke voornemens maak jij voor 2025?

Wie kent ze niet? Die heerlijke lijstjes met goede voornemens zo op het eind van het jaar. Ik ken ze maar al te goed; jij ook? Na Sint en Kerst, tegen het eind van december, lekker met een beker chocolademelk of iets anders bij knapperend haardvuur mijmeren over wat je komend jaar wil gaan doen. Of anders gaat doen. Of misschien wel helemaal niet meer wil doen. Op welk gebied dan ook. En hoe langer je erover nadenkt, hoe meer je in de stemming komt. En het mooie van al die voornemens vind ik dat in je luie stoel alle ideeën, plannen en voornemens in gedachten al bijna werkelijkheid zijn geworden. Een goed gevoel zonder er iets voor te doen. Welke maak jij dit jaar?

Waarom maken we eigenlijk al die goede voornemens? Misschien wel omdat mijlpalen, zoals de komst van een nieuw jaar, ons aanzetten om na te denken over leven en toekomst. Tijd om de rekening op te maken. Én omdat we iets willen. Daarbij helpt een punt op de horizon. Dat weten we.

Hoe zou dat bij onze patiënten zijn? Maken zij ook de balans op nu ze ziek zijn geworden of een aandoening hebben? Of doen anderen dat voor hen, bijvoorbeeld wanneer er leefstijl-issues in het geding zijn. Ongemak, schuld, schaamte, verdriet, boosheid, teleurstelling sluipen zomaar de spreekkamer van de dokter in¹; en misschien ook wel in de onze. Omdat patiënten zelf én hun zorgprofessionals onze ratio onbegrensde mogelijkheden toedichten. Wilskracht is daarbij het toverwoord. Geweldig je leven zo in eigen hand te hebben; te denken dat zelfs geluk een eigen keuze is! Maar zo zit ons brein niet in elkaar. Eigen regie en zelfredzaamheid worden in onze maatschappij hopeloos overschat.² Bottum-line is dat we anderen én de omgeving méér nodig hebben dan dat we zelf denken. En hoe kunnen we dát gaan inzetten om onze patiënten zich beter te laten voelen?

Het eind van het jaar nadert. Ik hoop van harte dat je langzaam in de stemming komt om ook voor je vak en de patiëntenzorg goede voornemens te gaan opstellen. Elke reis begint immers met een eerste stap. Ik ben benieuwd wat bovenaan jouw 2025-lijstje voor de medische psychologie komt. Laat je het me weten? En als je het leuk vindt, mail ik jou de mijne ! (Stuur je reactie naar: pr@lvmp.nl).

 

Referenties:

1. Taylor DR. You are now entering a guilt-free zone. N Engl J Med. 2020; 383:2103-2105.
2. Raad voor Volksgezondheid & Samenleving. Van overleven naar bloeien. Publicatie 2024-01; ISBN: 978-90-5732-336-2. Den Haag, 2024