Verslag symposium Nederlandse Vereniging voor Psychodermatologie (NVPD) – ‘Stress die onder je huid gaat zitten’

Op vrijdagmiddag 26 januari jl. werd door de NVPD het jaarlijks terugkerend symposium georganiseerd met dit keer als thema ‘Stress die onder je huid gaat zitten’. De ruim 50 deelnemers aan dit symposium waren dermatologen, verpleegkundigen, psychologen, maatschappelijk werkers, psychiaters en andere hulpverleners die geïnteresseerd zijn in deze overlap van hun vakgebieden. Hier volgt een verslag van het symposium.
Stress wordt door patiënten en zorgverleners vaak als beïnvloedende factor genoemd bij chronische huidaandoeningen zoals eczeem en psoriasis. Daarnaast is bekend dat het hebben van een chronische huidaandoening weer kan leiden tot het hebben van meer stress, angst of depressieve gevoelens, stigmatisatie en sociale isolatie. Maar wat is de definitie van stress eigenlijk? En hoe heeft die stress dan precies invloed op bepaalde huidziekten? Zijn er manieren voor zorgverleners om patiënten te helpen om bepaalde stressfactoren die van invloed lijken bij deze huidziekten aan te pakken? Een aantal vragen die sprekers van gevarieerde achtergronden trachtten te beantwoorden. Dermatoloog dr. Bing Thio uit het Erasmus MC nam ons mee tot op celniveau met een presentatie over de algemene werking van het menselijke immuunsysteem en de relatie met de huid. Nadat onze kennis over het immuunsysteem weer was opgefrist, was de aansluitende presentatie van de aan het AMC en de Universiteit van Heidelberg verbonden klinisch psycholoog dr. Jos Bosch over de invloed van chronische inflammatie op stemming, waarneming en gedrag een prachtig vervolg. Uit nieuwe onderzoeken die dr. Bosch presenteerde, kwam naar voren dat een chronische inflammatie (zoals bij huidziekten zoals psoriasis en eczeem het geval is), kan leiden tot de activatie van cytokinen die de neurotransmissie in de hersenen beïnvloeden. Dit kan vervolgens weer tot angstklachten en depressieve gevoelens leiden. Vervolgens was er een lezing van drs. Felix Compen van het RadboudUMC in Nijmegen over mindfulness bij kanker en andere (chronische) lichamelijke aandoeningen. We leerden dat mindfulness kan worden ingezet bij cognitieve behandelmethodes voor patiënten met chronische pijnklachten of kanker. Ook in de psychodermatologie zou mindfulness effectief kunnen zijn, maar onderzoek op dit terrein ontbreekt nog grotendeels. De laatste spreker van de middag was mw. dr. Oda van Cranenburgh, psycholoog/onderzoeker bij het Huidfonds en het AMC. Zij presenteerde een e-health programma dat is ontwikkeld voor patiënten met een chronische huidaandoening. Door middel van online modules en videogesprekken met een coach/psycholoog krijgen deze patiënten in 6-8 weken tijd een persoonsgerichte behandeling, gebaseerd op cognitieve gedragstherapie. De eerste reacties van de 29 patiënten die meededen aan dit onderzoek vanuit het AMC waren positief en de resultaten zullen na data-analyse op termijn worden gepubliceerd. Na afloop van de presentaties werd aan de hand van door de sprekers opgestelde stellingen een interactieve discussie gevoerd, tekenend voor het enthousiasme van zowel sprekers als toehoorders over de besproken onderwerpen.
Naast deze interessante lezingen werd tijdens het symposium ook de Herman Musaph Literatuurprijs uitgereikt: een prijs voor het beste gepubliceerd artikel van een Nederlandse auteur op het gebied van psychodermatologie. Dit jaar was het Rick Waalboer, dermatoloog in het Erasmus MC, die de prijs won met zijn artikel over het meten van kwaliteit van leven bij patiënten met basaalcelcarcinoom genaamd: ‘Development and Validation of the Basal and Squamous Cell Carcinoma Quality of Life (BaSQoL) Questionnaire’ (Acta Derm Venereol, 2018).


Het NVPD bestuur kijkt terug op een geslaagde middag en voorbereidingen voor het volgende symposium worden alweer getroffen. Wij hopen alle deelnemers dan weer terug te zien en ook dat wij u als lezer hebben geïnspireerd om een volgend symposium bij te wonen of lid te worden van de NVPD. Via www.nvpd.nl kunt u gratis lid worden van de NVPD waardoor u op de hoogte blijft van actualiteiten op gebied van psychodermatologie, zoals de organisatie van symposia.
NVPD bestuur: Nienke Vulink, Patrick Kemperman, Caroline Bambach, Oda van Cranenburgh, Antoinette van Laarhoven, Saskia Spillekom – van Koulil, Julia Spoo
Correspondentie: info@nvpd.nl
